پنج شنبه ٢٦ مرداد ١٣٩٦ - 
1 2
 
منو اصلی
 
 

 

مرکز جامع تکامل کودکان تراب

مقدمه :وضعیت زندگی در طول دوران شیر خواری و ابتدای کودکی تاثیر قابل توجهی بر تکامل کودکان دارد. شیر خواران و کودکانی که دارای مشکلات فیزیکی (جسمانی) یا محیطی هستند برای آن که تکامل مطلوب و مناسبی داشته باشند نیازمند توجه ویژه ای هستند. این کودکان نسبت به سایر اطفال بیشتر به اختلالات تکاملی یا تاخیر تکامل دچار می شوند. و این امر خود زمینه ساز بروز انواع و درجات مختلفی از معلولیت های حرکتی، ذهنی، گفتاری، شنوایی و بینایی در آن ها می شود. برای پیشگیری از این امر لازم است با تشخیص زودرس مشکلات آن ها و انجام مداخلات به موقع ، از بروز تاخیر یا اختلال تکامل جلوگیری کنیم. هدف ما این است که با یک برنامه غربالگری مناسب، کودکانی که روند تکاملی غیر طبیعی دارند را سریعتر تشخیص دهیم تا بتوانیم با مداخله به موقع در جهت اصلاح یا کاهش مشکلات این کودکان گام برداریم و نهایتا از بروز معلولیت کودکان پیشگیری کنیم.

در همین راستا برنامه غربالگری تکامل کودکان جهت کلیه کودکان یک ساله، کودکان 4 تا 60 ماهه مشکل دار و شیر خواران پر خطر در سطح کلیه مراکز خدمات جامع سلامت شهری و پایگاههای سلامت در حال اجرا می باشد.

گروه هدف فوق الذکر پس از مراجعه به مراکز ارائه خدمات بهداشتی و دریافت پرسشنامه ASQ، پرسشنامه در منزل توسط والدین تکمیل وحداکثر ظرف مدت یک هفته به مراکز بازگردانده می شود. اقدامات امتیاز دهی توسط همکاران غیر پزشک ارائه دهنده خدمت انجام می گردد و کودک جهت تصمیم گیری وضعیت تکامل به پزشک مرکز ارجاع داده می شود. در صورت تشخیص پزشک مرکز و احراز وجود مشکل با تایید مسئول مرکز، کودک به منظور تشخیص قطعی به مراکز تخصصی ارجاع داده می شود

حلقه مفقوده سیستم ارجاع و پس خوراند در فرآیند ارائه خدمات مراکز بهداشتی، نبود مرکز ارجاع سطح سوم (تخصصی و فوق تخصصی) بود و سرنوشت کودکان شناسایی شده مبتلا به انواع اختلالات تکاملی قابل پیگیری نبود.به همین دلیل به فکر جبران این نقیصه برآمده و با همکاری های بین بخشی با بیمارستان مفید مرکز جامع تکامل کودکان تراب در منطقه 3 شهرداری  راه اندازی شد و از 14 اردیبهشت ماه سال 94 رسما" فعالیت خود را آغاز نمود.

معرفی واحدهای مرکز جامع تکامل کودکان تراب

کلینک تخصصی اطفال

درمانگاهتخصصیوفوقتخصصیمرکزترابهمهروزهازساعت12-8 صبحفعالمی باشدشایانذکراستکهاینمرکزدارایمتخصصاطفالدرتمامروزهاوفوقتخصصرشتههاینوزادان،غددومتابولیسم،آلرژی،گوارش،عفونی،روماتولوژی،مغز و اعصاب،قلبوهماتولوژی کودکانمی باشدکههرماههبرنامهروزهایحضورهریکازهمکارانبهتفکیکاعلاممی گردد. تمامویزیتهادراینمرکزباحضورونظارتمستقیماساتیددانشگاهی می باشد .

 

تست تکاملی تشخیصی بیلی Bayley 111))

تست bayley111  از معدود آزمون های تشخیصی معتبر جهانی است که علاوه بر جامعیت در تمامی حیطه های تکاملی از شاخص های روان سنجی بالایی نیز برخوردار است و جهت بررسی هوش تکاملی شیرخواران و کودکان ( از 15 روزگی لغایت 3.5سالگی ) طراحی شده است و زمان هر تست بسته به سن کودک و تعامل وی از سی تا نود دقیقه طول می کشد .

 این تست پنج حیطه تکاملی کودکان را بررسی می کند :

·         حیطه شناختی مانند : حافظه –تولید اطلاعات –دقت بینایی –ترجیحات بینایی-مقایسه اشکال ورنگها

·         حیطه ادراکی مانند : تمایز صداها- نشخیص اشیا –اجرای دستورات –تشخیص ضمایر ، رنگ ها-کاربرد اشیا -زمان افعال

·         حیطه بیانی مانند : بیان آواها –نام گذاری اشیا واشکال –زمان افعال –بیان تصاویر

·         حرکات ظریف مانند: مهارت حرکات دست- مهارت دنبال کردن چشم –مهارت گرفتن –پاسخ به لمس

·         حرکات درشت مانند : وضعیت نشستن –ایستادن –برخاستن –راه رفتن و دویدن –تعادلی

تعداد سوالات در هر حیطه به شرح ذیل است :

·         حیطه شناختی : 91 سوال

·         حیطه ادراکی :  49 سوال

·         حیطه بیانی : 48 سوال

·         حیطه حرکات ظریف: 66 سوال

·         حیطه حرکات درشت : 72 سوال

گرو های سنی  bayleyازAتا Q طبقه بندی شده است

نقطه شروع

سن

I

11 ماه و 0 روز- 13 ماه و 15 روز

A

16 روز -10 ماه و15 روز

J

13 ماه و 16 روز- 16 ماه و 15 روز

B

1 ماه و 16 روز –2 ماه و 15 روز

K

16ماه و 16 روز- 19 ماه و 15 روز

C

2 ماه و 16 روز- 3 ماه و 15 روز

L

19 ماه و 16 روز- 22 ماه و 15 روز

D

3 ماه و 16 روز-4 ماه و 15 روز

M

22ماه و 16 روز- 25 ماه و 15 روز

E

4ماه و 16 روز- -5 ماه و 15 روز

N

25ماه و 16 روز- 28 ماه و 15 روز

F

5 ماه و 16 روز-6 ماه و 15 روز -

O

28 ماه و 16 روز- 32 ماه و 30 روز

G

6 ماه و 16 روز- -8 ماه و 30 روز

P

33ماه و 16 روز- 38 ماه و 30 روز

H

9 ماه و 0 روز- 10 ماه و 15 روز

Q

39 ماه و 0 روز- 42 ماه و 15 روز

 

غربالگری تنبلی چشم کودکان

برنامه ملی غربالگری تنبلی چشم یک برنامه بهداشتی، پیشگیری و مراقبت اولیه در نظام سلامت محسوب میشود، ازسال 90 تعامل و هماهنگی میان سازمان بهزیستی و وزارت بهداشت و انجمن علمی اپتومتری در حال انجام است  و هدف اصلي برنامه ملي غربالگري تنبلي چشم ، كشف‌ به موقع كودكاني است كه در ظاهر سالم به‌نظر مي‌رسند، اما امكان دارد به‌دليل نابرابري خطاي انكساري چشم‌ها يكي از آنها در خطر تنبلي چشم بوده، از ديد طبيعي برخوردار نباشد تنبلي چشم به‌خاطر ظاهر سالم چشم، به آساني قابل تشخيص نيست و كودك نيز به‌دليل سن كم، شكايتي از ديد كم نمي‌كند و احتمال پيشرفت بيماري و تنبلی چشم مي‌تواند در يادگيري و ديد سه بعدي و دقت كودك و در آينده نيز در انتخاب شغل و بروز حوادث و تصادفات تأثيرگذار باشد و آغازي براي معلوليت‌هاي ديگر باشد و  كاهش كيفيت زندگي تا پايان عمر، وجود دارد ولي با پيشگيري از آن مي‌توان رضايت از زندگي را افزايش داد . غربالگری تنبلی چشم کودکان توسط کارشناسان معرفی شده از بهزیستی شهرستان شمیرانات برای کودکان 6-3 ساله در مرکز تکامل انجام می گردد و موارد مشکل دار به اپتومتریست معرفی می گردند .

واحد گفتار درمانی

مقدمه :یکی از ارزنده ترین توانایی هایی که انسان در طی تکاملش کسب کرده توانایی ارتباط از طریق گفتار است بدون اینکه آگاهی نسبت به چگونگی درک یا تولید این فرایند بسیار پیچیده داشته باشد. بدون شک این توانایی یکی از ضروری ترین نیاز های زندگی است به طوری که بروز هر گونه مشکل در این توانایی می تواند منجر به ناتوانی ها و محدودیت هایی در زندگی فردی و اجتماعی شود. تصور کنید از کسی درخواستی دارید و می دانید که چه می خواهید بگویید ولی نمی دانید چگونه باید بگویید (شبیه اینکه از شما بخواهند به زبان نا آشنایی صحبت کنید) . یا تصور کنیدهر بار هنگام صحبت کردن به طور نا خواسته عضلاتتان سفت شده و نفستان گیر کند و نتوانید راحت و روان صحبت کنید؛ و بسیاری از مشکلات دیگر که از بدو تولد تا سنین کهنسالی می توانند به نحوی ارتباط را با مشکل مواجه کنند. اگر شاهد چنین مشکلاتی بودیم چاره چیست؟ گفتار درمانی علمی است که به طور تخصصی به این مشکلات می پردازد و در طول سالیان متمادی پیشرفت های چشمگیری در زمینه ی شناسایی، ارزیابی و درمان چنین اختلالاتی داشته و دارد. متخصصان گفتار درمانی در طول تحصیل با فیزیولوژی و آناتومی اندامهای گفتاری و همچنین مباحث زبانشناسی و روانشناسی آشنا می شوند و در نتیجه می توانند از جوانب مختلف اختلالات مربوطه را بررسی کرده و راهکار متناسب با آن را ارائه دهند.

اهداف گفتار درمانی

·         کمک به افرادی که اختلالات تلفظی دارند

·         کمک به بیمارانی که اختلال در صوت یا حنجره دارند

·         کمک به بیمارانی که بدلیل آسیب مغزی زبان پریش شده اند

·         یاری به ناشنوایان برای برقراری ارتباط کلامی

·         کمک به طیف گسترده ای از عقب ماندگان ذهنی و سایر کودکانی که به هر دلیلی در اکتساب گفتار و زبان مشکل دارند

·         کمک به افرادی که در عمل بلع مشکل دارند

·         راهنمایی و ارائه ی راهکار به افرادی که دچار لکنت یا سایر اختلالات روانی گفتار هستند

·         توصیه و مشاوره به افراد جامعه برای پیشگیری از اختلالات ذکر شده

واحد کاردرمانی

کاردرمانگر باید  هماهنگ با سایر اعضای تیم توانبخشی، در پیشبرد اهدافی چون پیشگیری از ناتوانی و حفظ حداکثر استقلال بیماران چه در زمینه ی فردی و چه اجتماعی فعالیت کند نمونه ای از فعالیتها به شرح ذیل می باشد :

·         كار كردن روي مهارتهاي حركتي ظريف همچون گرفتن ، رها كردن و همچنين كار بر روي مهارتهاي نوشتاري است .

·         بهبود مهارتهاي بازي ، هماهنگي چشم و دست را مورد توجه قرار مي دهند مثل : به هدف زدن ، با چوب به توپ ضربه زدن ، يا رو نويسي بر روي تخته سياه .

·         کمک به كودكاني كه دچار تاخير رشدي شديد هستند تا بعضي از مهارتها همچون حمام كردن ، لباس پوشيدن ، مسواك زدن و به تنهايي غذا خوردن را ياد بگيرند.

·         به كودكاني كه دچار اختلال رفتاري هستند ، روشهاي كنترل خشم و عصبانيت را بياموزيد مثلا به جاي آسيب رساندن به ديگران براي تخليه انرژي كودكان بايد روشهاي مثبت كنترل خشم را ياد بگيرند ،‌مثل نوشتن در مورد احساساتشان يا شركت در فعاليتهاي جسماني .

·         به افراد دچار ناتواني هاي جسماني ، مهارتهاي هماهنگي لازم براي استقلال در غذا خوردن ، استفاده از رايانه يا افزايش سرعت خوانا نويسي را آموزش دهد.

·         جهت بهبود مهارتهاي اجتماعي و تمركز در كودكاني كه اختلال توجه و حس دارند تلاش كند.

·         ثبت دقیق پرونده ها و دفاتر و فرم ارجاع

·         آموزش و مشاوره چهره به چهره  مراجعین

·         شرکت در جلسات هماهنگی در صورت لزوم

·         شرکت در آموزش گروهی جهت  مراجعین در صورت نیاز

واحد روانشناسی

طبق تعریف سازمان جهانی بهداشت سلامت روان عبارت است از: حالتی از بهزیستی که در آن فرد، توانایی های خودش را می شناسد و می تواند با فشارهای معمول زندگی مقابله کند، می تواند به شیوه ای پربار و موثر کار کند و به جامعه ی خود خدمت نماید.

روانشناسکسی است که که در تمام مراحل فوق می تواند همراه فرد بوده و در جهت ارتقاء سلامت روانی و اجتماعی وی قدم بردارد. روانشناس، رفتار، شخصیت، روابط بین فردی، یادگیری و انگیزش را در انسان به شکل حرفه ای مورد بررسی قرار داده و به آنها در کنترل و غلبه بر مشکلات شان کمک می کند.

 

وظایفروانشناس عبارتند از:

1.        آموزش مهارت های زندگی، فرزندپروری و خود مراقبتی در حوزه سلامت رواني، اجتماعي و اعتیاد

2.       غربالگری تکمیلی و تشکیل پرونده در خصوص سلامت رواني، اجتماعي و اعتیاد و پیگیری

3.      آموزش و خدمات روانی اجتماعی در درمان سوء مصرف کنند گان مواد و کاهش آسیب

4.       آموزش های روانشناختی به بیماران مبتلا به اختلالات روانپزشکی و خانواده ی آنها

5.      آموزش های لازم در پیشگیری از خودکشی

6.       مشاوره های عمومی

7.      ارائه حمایتهای روانی اجتماعی در بلایا به کودکان و بزرگسالان

8.      مداخلات جامعه محور در مديريت عوامل خطر سلامت اجتماعی

واحد تغذیه

مهمترین دوران زندگی که عوامل تغذیه در آن از اهمیت ویژه ای برخوردار است دوران رشد می باشد.بنابراین در سنین کودکی ونوجوانی بیش از هردوران دیگری در زندگی باید مراقب وضعیت تغذیه بود زیرا تغذیه مناسب در این دوران باعث بهبود روند رشد وتکامل و همچنین افزایش کارایی فکری وعملی فرد خواهد شد ، کودکان در دوران کودکی ، که سن کمتر و مرحله رشد سریعتراست به مراقبتهای تغذیه ای بیشتری نیاز دارند به طوری که سوء تغذیه در سنین کمتر از 18ماهگی علاوه بر اختلال رشد عوارض غیر قابل برگشتی را برسیستم اعصاب مرکزی، تکامل و و بهره هوشی فرد ایجاد می کند. لذا داشتن تغذیه مناسب به طول عمر و سلامت جسمی وروحی افراد کمک زیادی می کند،

علم تغذیه افراد را در رسیدن به یک تغذیه مناسب یاری می کند .رژیم درمانی ،اصول علم تغذیه ،ارزش مواد غذایی ونحوه تغذیه مناسب از موارد مهم در علم تغذیه می باشند.رسیدن به یک برنامه غذایی مناسب را شاید بتوان هدف اصلی علم تغذیه دانست.

کارشناس تغذیه فردی است که از علم تغذیه آگاهی کامل دارد و از دانش خود برای کمک به افراد در تصمیم گیری در مورد سبک زندگی وتغذیه شان استفاده می کند.کارشناس تغذیه برای گروههای مختلف مردم اعم از کودکان ،میانسالان ،بیماران ،افراد چاق و لاغر متناسب با وضعیت ونیاز آنها برنامه غذایی تهیه می کند .او برای آنها تعیین می کند از چه نوع مواد غذایی و به چه میزان روزانه مصرف کنند.کارشناس تغذیه باید به علم تغذیه اشراف کامل داشته و از آخرین اطلاعات ودستاوردهای این حوزه آگاه باشد .

وظایف کارشناس تغذیه

1)       ارائه توضیحات کافی در مورد مسائل مربوط به تغذیه ورژیم درمانی به مراجعان

2)      شناسایی و ارزیابی نیازهای مراجعان (برای بیماران توصیه های پزشک معالج به متخصص تغذیه بسیار کمک می کند)

3)     تهیه وارائه برنامه های غذایی مناسب به مراجعان

4)      ارزیابی اثرات برنامه های غذایی و تغییر آنها در صورت لزوم

5)     صحبت کردن وانگیزش دادن به مراجعان برای دنبال کردن برنامه های غذایی خود

6)      تشخیص مشکلات تغذیه ای موجود در جامعه

7)     تهیه برنامه های اجرایی برای رفع مشکلات تغذیه در جامعه

8)     ارائه برنامه ودستورالعمل برای افزایش ارزش غذایی مواد خوراکی

9)      آگاهی از جدیدترین اطلاعات و آخرین تحقیقات مرتبط

10)    آموزش و راهنمایی و پیگیری در خصوص تغذیه کودکان دارای ناهنجاریهای خاص

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی
شهید بهشــتی - مرکز بهداشت شمال تهران
آدرس : تهران - خیابان شریعتی - نرسیده به پل سیدخندان - کوچه اشراقی - پلاک 2/16
تلفن : 88511361 - 021
پست الکترونیک : shc_sbmu@sbmu.ac.ir
 
 
© تمامی حقوق این سایت متعلق به دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی شهید بهشتی می باشد.